КИЕЛІ МҰРАМЫЗҒА ТАҒЗЫМ

Республика шеңберінде «Киелі мүрамызға тағзым» шарасы басталды. «Нұр Отан» партиясы мұрындық болып отырған шараның көздегені - бай тарихи-мәдени мұрамызды кеңінен насихаттап, оны ұрпақ санасына сіңіру. Партияның Маңғыстау облысындағы бөлімшесі акция барысында биыл арнайы экспедиция ұйымдастырып, аймақ үстімен өткен «Жібек жолы» бойындағы ескерткіштерді аралап, көне жәдігерлерді зерттеуді жоспарлап отыр.

Жаңай - Саназар әулие (Санекем) (туғанына 250 жыл)

Ия, көріпкелдер, паиғамбарлар, сәуегейлер, атақты сынықшы емшілер адамзат ғұмырымен бірге жасасып келеді.Олардың іздері мифтер мен аңыз-ертегілерде сайрап жатыр. Қазақ халқының ұрпақтан-ұрпаққа жалғасқан, қилы кезеңдерде дес бермеген асыл қасиеттері бар. Бабаларымыздың даналығын, қабілетін танытатын, жан, тән саулығын сақтаған, осы бір адамгершілік имандылыққа толы халықтық ғылым бірде биіктеп, бірде аласарып толқындаған күй кешті. Әсіресе соңғы ғасырда бұрын құлақ естіп, көз көрмеген зұлматқа, қуғынға ұшырады.

Из глубины веков (окончание)

Исследователи считают, что развитие простой стелы вплоть до позднесредневекового кулпытаса могло проходить различными путями. Кулпытас может воплощать в себе и идею коновязи — места, которое кочевник выбрал как место своей постоянной остановки, привязав здесь своего коня, и идею антропоморфного изображения (древние тюрки водружали на могилах умерших родителей каменные скульптуры воинов), которые могли трансформироваться в связи с исламскими запретами на поклонение изображениям живых существ.

СИСЕМ АТА - МАҢҒЫСТАУ ПАНТЕОНЫ

          Адам пендесінің табиғаты - ізденіс, қозғалыс.
          Тіршілігі көш- керуен, о да ізденіс пен қозғалыс.

Осы аксиоманы толық пайдалана білгендердің бірі адай тайпасы болса керек. Әлемді бес ғасырдай шарлап келіп, ата қонысы Маңғыстауға оралған адайлар Маңғыстау мен Үстіртті немесе жергілікті ел тілімен айтқанда Ой мен Қырды мекен еткеніне бірнеше ғасыр жүзі болды.

Оразмұханбетнама жазыла жалғаса, жалғаса бермек

Маңғыстаудың қай атаулы тұлғасы да мені бей-жай қалдырып көрген жоқ. Ал, Оразмұханбет-Орекең (құжатта жазылған есімімен атағанды жөн көрдім. -Ә.С) болса сірә орны бөлек қой. Ол кешенді зерттеу тақырыбы. (Бұрын да болған, енді тіпті бола түседі). Бұл мәселеде менде қордаланған тәжірибе алдымен құжатты дерекке жүгіну. Орекең жайлы олар 1990 жылдары жоққа тән. 1986 жылы Ленинградқа барған сапарымда жанама деректер болмаса, тікелей өнжеулі ештеңе қолыма туспеді

ҮШ АНАНЫҢ АЙТЫСЫ

Ертеде өткен өте қызғылықты бір күй тартысы Маңғыстауда «Үш ананың айтысы « деген атпен сақталған. Неге «үш ананың» деп аталатынын қариялар былай түсіндіретін. Бұл жарысқа кіші жүздің үш тақтасының: алты аталы әлемнің, жеті ата жетірудың және он екі ата байұлының өкілдері қатысады.

Маңғыстау ғашықтары

Тарих тереңіне сүңгіген саиын, жүріп өткен арбір жол, әрбір оқига аңызга айналады. Өткенге көз жүгіртсек, періште махаббатымен халық есінде мәңгі сақталган гашықтар көп. Олардың өм/р дастанына айналган сырлы да шежірелі махаббатын таланттылар ән-жырга қосып, шығармаларына арқау еткен. Ғашықтар оңгімесі негізінде Маңгыстау тарихына үңілсек, тамылжыта айтып, тамсана тыңдар гажайыптар бұл далада да жоқ емес.

КӨКІМБЕТ

Тұщықұдық ауылының күншығыс бетінде Ақшымырау, Қызанға тартылған жоғарғы кернеулі электр жүйесі бойымен тоғыз шақырым қашықтықта «Көкімбет» атты ескі ғимараттың орны бар. Ел аузындағы аңыз да, құлай-құлай бізге жеткен бұл ғимарат қалдығы да құрылыстың әріден келе жатқан, өлке тарихында ерекше орны бар, аса құнды ескерткіш екендігін дәлелдейді. Ғимараттың порталы оңтүстік батысқа қаратылып салынған Бұл сақталған ғимарат орны - жалпы ені тоғыз, ұзындығы он бес метр, қабырғаларының қалыңдығы метрден астам екі бөлмеден тұратын күрделі құрылыс қалдығы.